کشف گونه جدید گربه سانان در برزیل پس از یک قرن سکوت

زیست‌شناسان پس از یک قرن، گونه جدیدی از گربه‌سانان با نام گربه ببری ابری را در ارتفاعات برزیل کشف کردند. بررسی تفاوت‌های ژنتیکی و چالش‌های حفاظتی این گونه.

زیست‌شناسان پس از سال‌ها مطالعه روی گربه‌های وحشی کوچک در آمریکای جنوبی، متوجه شدند که آنچه پیش‌تر یک گونه واحد تصور می‌شد، در واقع شامل یک شاخه متمایز و ناشناخته است. این گربه که با نام علمی «گربه ببری ابری» (Cloudy Tiger Cat) معرفی شده، در جنگل‌های مرتفع و مه‌آلود برزیل زندگی می‌کند. کشف یک گونه جدید در خانواده گربه‌سانان، آن هم در ابعاد بزرگ، اتفاقی است که از سال ۱۹۲۴ میلادی تاکنون در تاریخ جانورشناسی ثبت نشده بود.

تفاوت‌های ساختاری و محیط زیستی

تفاوت اصلی این گونه با خویشاوندان نزدیکش در محل زندگی و ویژگی‌های ظاهری نهفته است. در حالی که گربه‌های ببری معمولی در مناطق پست‌تر دیده می‌شوند، این گونه جدید با شرایط سخت ارتفاعات سازگار شده است. محققان با استفاده از تحلیل‌های ژنتیکی و بررسی دقیق الگوهای روی پوست، دریافتند که جدایی تکاملی این جانور از سایر هم‌نوعانش به هزاران سال پیش بازمی‌گردد. این موضوع نشان می‌دهد که حتی در مناطقی که تصور می‌کنیم به‌خوبی شناسایی شده‌اند، هنوز اسرار طبیعت پنهان مانده است.

چالش‌های حفاظت در زیستگاه‌های کوهستانی

شناسایی این گونه بلافاصله با نگرانی‌های جدی همراه شد. جنگل‌های محل سکونت این گربه به دلیل فعالیت‌های کشاورزی و تغییرات اقلیمی در معرض نابودی هستند. وقتی یک گونه تازه کشف می‌شود، معمولاً جمعیت آن از قبل به دلیل ناشناخته ماندن، تحت هیچ حفاظتی نبوده است. در ایران هم مشابه این وضعیت را در مورد گربه پالاس یا یوزپلنگ آسیایی داریم؛ جایی که تخریب زیستگاه، حتی پیش از تکمیل مطالعات علمی، بقای جانور را تهدید می‌کند.

نقش داده‌ها در کشف‌های نوین زیستی

امروزه کشف گونه‌های جدید دیگر فقط با دوربین عکاسی ممکن نیست. دانشمندان با استفاده از زیرساخت‌های پردازش داده و مدل‌های تحلیل ژنتیکی، الگوهای پنهان در دی‌ان‌ای را استخراج می‌کنند. این دقیقاً همان نقطه‌ای است که فناوری به کمک علوم پایه می‌آید. استفاده از هوش مصنوعی برای تحلیل تصاویر دوربین‌های تله‌ای و تطبیق آن‌ها با پایگاه داده‌های جهانی، سرعت شناسایی این تفاوت‌های ظریف را دوچندان کرده است.

محدودیت‌های مطالعه و هشدارهای حفاظتی

دسترسی به این گربه‌ها به دلیل زندگی در ارتفاعات بسیار دشوار است. تعداد قلاده‌های مشاهده شده به قدری کم است که تخمین دقیق جمعیت آن‌ها فعلاً ممکن نیست. هشدار اصلی اینجاست که اگر برنامه‌های حفاظتی فوراً تدوین نشود، ممکن است این گونه پیش از آنکه به‌طور کامل توسط جامعه علمی شناخته شود، از بین برود. توسعه جاده‌ها در مناطق کوهستانی برزیل بزرگترین تهدید برای این گربه ببری ابری محسوب می‌شود.

منبع: nationalgeographic.com